Giữ gìn nét đẹp hương ước, quy ước

Giữ gìn nét đẹp hương ước, quy ước
Hương ước, quy ước là văn bản quy phạm xã hội, trong đó quy định các nguyên tắc xử sự do cộng đồng dân cư cùng thỏa thuận đặt ra nhằm điều chỉnh các mối quan hệ xã hội mang tính chất tự quản trong nhân dân.

Lễ mừng được mùa của đồng bào M’nông ở xã Đắk N'Drung (Đắk Song). Ảnh: Hồ Mai
Lễ mừng được mùa của đồng bào M’nông ở xã Đắk N'Drung (Đắk Song).
Ảnh: Hồ Mai
Hương ước, quy ước đi vào đời sống

Thôn Quảng Đà, xã Đắk Sôr (Krông Nô), ngay từ khi thành lập, người dân nơi đây đã họp bàn và đi đến thống nhất  xây dựng riêng cho thôn một bản hương ước. Theo đó, năm 2004 bản hương ước của thôn có 3 chương, 23 điều ra đời đã quy định cụ thể và đầy đủ, từ tình hình an ninh trật tự đến việc phát triển kinh tế-xã hội của thôn.

Trong đó, mọi người dân trong thôn phải có trách nhiệm luôn giữ gìn mối quan hệ láng giềng thân thiện, đoàn kết, giúp đỡ nhau trong sinh hoạt, giải quyết tốt các mâu thuẫn và quyền lợi, với ý thức xây dựng tình làng nghĩa xóm chân thành, thẳng thắn, trung thực, dân chủ.

Tại thôn Tân Tiến, xã Quảng Thành (Gia Nghĩa) là nơi tập hợp dân cư từ nhiều tỉnh thành trong cả nước vào lập nghiệp, làm ăn sinh sống. Mặc dù mỗi gia đình có không ít sự khác biệt về phong tục, tập quán, lối sống, nhưng từ nhiều năm nay mọi người dân trong thôn luôn có ý thức, trách nhiệm giữ gìn mối quan hệ láng giềng thân thiện, đoàn kết, giúp đỡ nhau trong sinh hoạt và phát triển kinh tế.

Để được như vậy thì từ năm 2006, người dân tại thôn Tân Tiến đã họp bàn xây dựng bản hương ước gồm có 6 chương, 28 điều quy định đầy đủ, cụ thể mọi hoạt động sản xuất, sinh hoạt của thôn. Nhờ vậy, mối quan hệ tình làng, nghĩa xóm được xây dựng theo những chuẩn mực đã được quy định trong bản hương ước.

Quy định của hương ước không chỉ áp dụng đối với những người sinh sống trong thôn mà những người ở nơi khác đến đây làm ăn thời vụ cũng được tuyên truyền thực hiện. Những người vi phạm nhẹ sẽ bị nhắc nhở, phê bình hoặc có hình thức nặng hơn theo đề nghị của cộng đồng dân cư.

Theo Sở Tư pháp, tính đến nay, trên toàn tỉnh đã có 755/785 thôn, buôn, bon, tổ dân phố xây dựng hương ước, quy ước, được UBND cấp huyện, thị xã ban hành quyết định phê duyệt, đạt 96%. Phần lớn các bản hương ước, quy ước đã bám sát với thực tế về xây dựng nếp sống văn hóa trong sinh hoạt hàng ngày như: cưới hỏi, tang lễ,  giữ gìn trật tự an toàn xã hội, bảo vệ các công trình công cộng...

Điều đáng phấn khởi là qua khảo sát cho thấy, người dân cũng rất nghiêm túc trong việc tuân thủ, thực hiện các bản hương ước, quy ước. Qua đó, góp phần quan trọng vào việc giữ gìn và phát huy những phong tục, tập quán, truyền thống tốt đẹp của dân tộc và đặc biệt là bài trừ các hủ tục lạc hậu, phòng chống các tệ nạn xã hội như mê tín dị đoan, cờ bạc, ma túy, mại dâm, trộm cắp...

Việc xây dựng, thực hiện tốt những quy định trong bản hương ước góp phần đưa thôn Tân Tiến, xã Quảng Thành ngày càng phát triển
Việc xây dựng, thực hiện tốt những quy định trong bản hương ước góp phần đưa thôn Tân Tiến, xã Quảng Thành ngày càng phát triển
Tiếp tục đổi mới, gìn giữ và phát huy

 Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được thì việc xây dựng và thực hiện hương ước, quy ước cũng còn bộc lộ một số hạn chế, thiếu sót nhất định. Do đặc thù tỉnh Đắk Nông có tới 40 dân tộc anh em, với đa dạng các nét văn hóa cùng sinh sống trên địa bàn rộng, địa hình phức tạp, hiểm trở, đường sá đi lại khó khăn, nên việc triển khai xây dựng và thực hiện hương ước, quy ước có lúc, có nơi còn hạn chế.

Mặt khác, một số cấp ủy, chính quyền địa phương còn chưa quan tâm đúng mức nên dẫn đến việc trong thời gian dài một số cộng đồng dân cư vẫn chưa xây dựng được các bản hương ước, quy ước. Hơn nữa, hiện nay vẫn còn một số bản hương ước, quy ước chưa mang tính đặc thù của địa phương nên chưa thể đi vào đời sống của cộng đồng dân cư.

Việc soạn thảo, thông qua hương ước một số nơi chưa thực sự dân chủ. Công tác tuyên truyền, vận động cán bộ, nhân dân thực hiện theo quy định của hương ước, quy ước còn hạn chế. Không những vậy, một số địa phương còn sao chụp, rập khuôn bản hương ước, quy ước của địa phương khác để về triển khai thực hiện tại cơ sở mình…

Theo Sở Tư pháp thì để giữ gìn, phát huy nét đẹp của hương ước, quy ước trong cộng đồng, các cấp ủy, chính quyền cần kiểm tra, chỉ đạo, hướng dẫn sát sao hơn nữa trong việc triển khai xây dựng và thực hiện hương ước, quy ước ở địa phương.

Bên cạnh đó, các ngành chức năng tiếp tục tổ chức các lớp tập huấn, trao đổi kinh nghiệm cho cán bộ các cấp làm công tác quản lý, xây dựng và thực hiện hương ước. Các thôn, buôn, bon, tổ dân phố cũng cần được hướng dẫn về việc chỉnh sửa, bổ sung các điều khoản trong hương ước, quy ước cho phù hợp với tình hình phát triển của địa phương.

Mặt khác, các cấp, ngành, địa phương cần tập trung vận động cán bộ, công chức, viên chức và quần chúng nhân dân nêu cao tinh thần gương mẫu, ý thức tuân thủ và thực hiện tốt các nội dung hương ước, quy ước để có sự thống nhất và tiếng nói chung từ cộng đồng dân cư, qua đó làm nền tảng cho việc phát triển kinh tế, xã hội ở địa phương.
Báo Đắk Nông

Có thể bạn quan tâm

Đồng bào dân tộc Khmer trên địa bàn tỉnh Bạc Liêu được nghỉ Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây trong 3 ngày

Đồng bào dân tộc Khmer trên địa bàn tỉnh Bạc Liêu được nghỉ Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây trong 3 ngày

Chiều 4/4, theo thông tin từ Văn phòng UBND tỉnh Bạc Liêu, Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu vừa ban hành công văn số 1260/UBND-NC về việc chỉ đạo triển khai thực hiện một số nội dung mừng Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây năm 2025 của đồng bào dân tộc Khmer trên địa bàn tỉnh.

Độc đáo văn chương trong Gốm Thiệp

Độc đáo văn chương trong Gốm Thiệp

Ngày 4/4/2025, triển lãm Gốm Thiệp bắt đầu mở cửa tự do cho những người yêu mỹ thuật tới thưởng lãm tại địa chỉ 22 Hàng Buồm, Hoàn Kiếm, Hà Nội.

Tổ chức Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4) năm 2025

Tổ chức Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4) năm 2025

Từ ngày 17/4 đến ngày 21/4, tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Ban Quản lý Làng Văn hóa – Du lịch các Dân tộc Việt Nam sẽ tổ chức “Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam” 19/4 năm 2025.

Độc đáo bài văn bia được khắc trên núi đá từ 700 năm trước

Độc đáo bài văn bia được khắc trên núi đá từ 700 năm trước

Bia Ma Nhai là một chứng tích lịch sử duy nhất còn lại trên mảnh đất Con Cuông, Nghệ An được khắc vào núi đá, có niên đại cách ngày nay gần 700 năm (1335). Năm 2011, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã công nhận bia Ma Nhai là Di tích lịch sử cấp quốc gia.

Phú Thọ: Hoành tráng đêm khai mạc “Sắc màu Du lịch Đất Tổ”

Phú Thọ: Hoành tráng đêm khai mạc “Sắc màu Du lịch Đất Tổ”

Tối 3/4 (tức mùng 6/3 Âm lịch), Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Phú Thọ tổ chức khai mạc chương trình "Sắc màu Du lịch Đất Tổ" và phát động hưởng ứng Chương trình kích cầu Du lịch năm 2025 với chủ đề "Phú Thọ - Đi để yêu". Đây là sự kiện tiêu biểu nằm trong chuỗi các hoạt động văn hóa, thể thao và du lịch phục vụ du khách về dự Giỗ Tổ Hùng Vương và Tuần Văn hóa - Du lịch Đất Tổ năm Ất Tỵ 2025.

Lễ hội Bạch Đằng: Tôn vinh lịch sử, khơi dậy niềm tự hào dân tộc

Lễ hội Bạch Đằng: Tôn vinh lịch sử, khơi dậy niềm tự hào dân tộc

Sông Bạch Đằng không chỉ là chứng nhân lịch sử mà còn là biểu tượng của lòng yêu nước và tinh thần quật khởi của dân tộc Việt Nam. Đây là nơi đã diễn ra 3 trận thủy chiến vang dội, khắc ghi chiến công anh hùng của ông cha ta trong công cuộc chống ngoại xâm. Đây là lời tri ân được nhấn mạnh tại Lễ Khai hội truyền thống Bạch Đằng năm 2025 được thị xã Quảng Yên (tỉnh Quảng Ninh) tổ chức tại Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Bạch Đằng tối 3/4.

Khơi mạch nguồn tranh dân gian Làng Sình

Khơi mạch nguồn tranh dân gian Làng Sình

Từ khởi nguồn là loại tranh dùng để thờ cúng trong dân gian từ hơn 400 năm trước, tranh dân gian Làng Sình trải qua nhiều thăng trầm, đến nay vẫn có sức sống, chậm rãi hòa vào dòng chảy văn hóa dân gian vùng đất Huế.

Phát huy giá trị văn hóa Chăm Pa trên vùng đất Phú Yên

Phát huy giá trị văn hóa Chăm Pa trên vùng đất Phú Yên

Phù điêu Kala Núi Bà (Phú Yên) thuộc nền văn hóa Chăm Pa là một trong 33 hiện vật, nhóm hiện vật được Thủ tướng Chính phủ công nhận là bảo vật quốc gia theo Quyết định số 1712/QĐ-TTG ngày 31/12/2024. Để phát huy những giá trị văn hóa lịch sử này, tỉnh đã tăng cường công tác tuyên truyền, quảng bá; đồng thời tiếp tục nghiên cứu các hiện vật khác nhằm lưu giữ, tôn vinh giá trị văn hóa Chăm Pa trong dòng chảy lịch sử địa phương.

Các hoạt động tháng 4 với chủ đề “Sắc màu văn hoá các dân tộc Việt Nam” tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam

Các hoạt động tháng 4 với chủ đề “Sắc màu văn hoá các dân tộc Việt Nam” tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam

Từ ngày 1/4 đến ngày 4/5, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội) sẽ diễn ra các hoạt động tháng 4 với chủ đề “Sắc màu văn hoá các dân tộc Việt Nam”. Các sự kiện văn hóa góp phần hưởng ứng tôn vinh Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4). Qua đó giới thiệu nét văn hóa, phong tục tập quán của đồng bào các dân tộc tại “Ngôi nhà chung” của cộng đồng 54 dân tộc Việt Nam, góp phần quảng bá, bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của các dân tộc, tăng cường giao lưu giữa các dân tộc, đa dạng phong phú các hoạt động thu hút khách du lịch trong dịp nghỉ lễ.

Khánh thành nhà rông thôn Kon Leang

Khánh thành nhà rông thôn Kon Leang

Chiều 30/3, Công đoàn Văn phòng Trung ương Đảng phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam và Ủy ban nhân dân huyện Kon Plông (tỉnh Kon Tum) tổ chức Lễ khánh thành nhà rông thôn Kon Leang (thị trấn Măng Đen).

Bảo tồn, phát huy văn hóa truyền thống dân tộc thiểu số vùng Tây Nguyên trong trường học

Bảo tồn, phát huy văn hóa truyền thống dân tộc thiểu số vùng Tây Nguyên trong trường học

Nhằm bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số vùng Tây Nguyên, những năm qua, ngành Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đắk Lắk đã tích cực phối hợp cùng ngành Văn hóa triển khai nhiều chương trình, giải pháp với các hoạt động đa dạng, phong phú, mang đến cho học sinh nhiều kiến thức về nét đẹp truyền thống, giúp các em biết trân trọng, giữ gìn và lan tỏa.

Phú Thọ sẽ có tháp Hùng Vương

Phú Thọ sẽ có tháp Hùng Vương

Tháp Hùng Vương là 1 trong 6 nhóm dự án quan trọng trong Quy hoạch bảo tồn và phát huy giá trị Khu di tích lịch sử Đền Hùng của tỉnh Phú Thọ đến năm 2025 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Ngày nay "Hầm bí mật in tài liệu của Ban Tuyên Huấn Hoa Vận" là di tích lịch sử thu hút du khách quốc tế đến tham quan, trải nghiệm tại thành phố Hồ Chí Minh.

"Địa chỉ đỏ" in báo cách mạng giữa lòng Sài Gòn

Trong kháng chiến chống Mỹ, hầm bí mật đặt tại ngôi nhà số 341/10 Gia Phú (quận 6, Thành phố Hồ Chí Minh) là nơi Ban Tuyên Huấn Hoa Vận in ấn tài liệu, Bản tin giải phóng tiếng Hoa của Ban Tuyên huấn Hoa vận, Đặc khu Sài Gòn-Chợ Lớn-Gia Định... với nhiều bài báo yêu nước, kêu gọi nhân dân xuống đường tranh đấu, ủng hộ cách mạng. Ngày nay, hầm in bí mật được công nhận là Di tích lịch sử cấp Quốc gia.

Khánh Hòa: Triển lãm 50 năm thành tựu và phát triển 1975 - 2025

Khánh Hòa: Triển lãm 50 năm thành tựu và phát triển 1975 - 2025

Chiều 25/3, tại thành phố Nha Trang, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Khánh Hòa tổ chức triển lãm ảnh "Khánh Hòa - 50 năm thành tựu và phát triển", nhân dịp kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng tỉnh Khánh Hòa (2/4/1975 - 2/4/2025) và 50 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2025).

Trưng bày hơn 500 hiện vật chuyên đề “95 năm dưới cờ Đảng quang vinh”

Trưng bày hơn 500 hiện vật chuyên đề “95 năm dưới cờ Đảng quang vinh”

Chiều 25/3, tại Trung tâm Văn hóa Điện ảnh thành phố Huế, Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Huế tổ chức khai mạc Trưng bày chuyên đề “95 năm dưới cờ Đảng quang vinh”, “Dấu ấn 50 năm - Huế vươn mình vào kỷ nguyên phát triển mới”, nhân kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng Huế (26/3/1975-26/3/2025).

Lễ ăn mừng đầu lúa mới của đồng bào Raglai

Lễ ăn mừng đầu lúa mới của đồng bào Raglai

Đồng bào Raglai sở hữu một kho tàng tri thức dân gian đồ sộ, từ sử thi, truyện cổ, dân ca đến luật tục… Không chỉ vậy, đồng bào còn lưu giữ nhiều lễ hội dân gian đặc sắc như Lễ ăn mừng đầu lúa mới, lễ bỏ mả, các nghi lễ vòng đời… Trong đó lễ ăn mừng đầu lúa mới đã được công nhận là Di sản Văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, khẳng định gái trị văn hóa sâu sắc và vai trò quan trọng trong đời sống, tinh thần của cộng đồng người Ragalai.

Nghệ nhân người Bahnar Kriêm ở thôn Hà Ri giữ gìn nghề dệt thổ cẩm truyền thống của dân tộc mình. Ảnh: Lê Phước Ngọc - TTXVN

Cơ hội mới cho nghề dệt thổ cẩm Hà Ri ở Bình Định

Dệt thổ cẩm Hà Ri, thôn Hà Ri, xã Vĩnh Hiệp, huyện Vĩnh Thạnh (Bình Định) vừa được UBND tỉnh Bình Định công nhận đạt chuẩn làng nghề theo quy định tại khoản 3, Điều 5 Nghị định số 52/2018-NĐ/CP của Chính phủ về phát triển ngành nghề nông thôn. Đây là tín hiệu vui và là “luồng sinh khí” mới giúp nghề dệt thổ cẩm tại địa phương vượt qua khó khăn, thách thức, nắm bắt cơ hội để duy trì bền vững, phát huy tối đa giá trị, bản sắc vốn có.

Những bước chân tri ân trên mảnh đất Vị Xuyên anh hùng

Những bước chân tri ân trên mảnh đất Vị Xuyên anh hùng

Ngày 22/3, Hiệp hội Du lịch tỉnh Hà Giang tổ chức chương trình trải nghiệm “Hành quân theo bước chân anh và Hành trình biên cương xanh” tại xã Thanh Thủy, huyện Vị Xuyên. Chương trình thu hút hàng trăm cựu chiến binh, du khách từ nhiều tỉnh, thành phố và đoàn viên thanh niên. Tất cả khoác lên mình trang phục Bộ đội Cụ Hồ, cùng sống lại những ký ức hào hùng của một thời máu lửa, đồng thời thể hiện lòng tri ân với các Anh hùng Liệt sĩ đã hy sinh để bảo vệ từng tấc đất biên cương.

Nhà trình tường, di sản văn hóa người Mông ở Hà Giang

Nhà trình tường, di sản văn hóa người Mông ở Hà Giang

Những ngôi nhà trình tường với kiến trúc cổ truyền được coi là một nét văn hoá của người Mông ở vùng Cao nguyên đá ở Hà Giang. Theo quan niệm của họ, ngôi nhà trình tường truyền thống chính là thước đo đánh giá sự giàu có của mỗi gia đình, mỗi dòng họ, đây cũng là căn cứ để xác định đâu là người Mông cư trú lâu nhất vùng.