Lai tạo thành công giống lúa mới từ nguồn gen lúa màu cổ truyền

Ngày 9/4 tại Tp. Hồ Chí Minh, Tiến sĩ Đào Minh Sô, Trưởng bộ môn chọn tạo giống cây trồng, Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp miền Nam thông tin đã lai tạo thành công giống lúa mới lấy tên Mắt rồng (SR20), vừa giữ được nhiều ưu điểm của giống lúa màu cổ truyền vừa có giá trị phổ biến cao.

Lai tao thanh cong giong lua moi tu nguon gen lua mau co truyen hinh anh 1Sản phẩm gạo Mắt rồng thương phẩm. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN

Theo Tiến sĩ Đào Minh Sô, có khá nhiều giống lúa màu cổ truyền còn được lưu giữ tại các cơ quan nghiên cứu, nhưng hầu hết nguồn gen lúa cổ truyền có giá trị canh tác thấp (thời gian sinh trưởng dài, năng suất thấp ) nên rất ít được sử dụng trực tiếp cho sản xuất.

Trong quá trình khai thác nguồn gen lúa cổ truyền để tạo ra nguồn gen lúa cải tiến đáp ứng nhu cầu sản xuất, nhóm nghiên cứu của Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp miền Nam đã chọn tạo được một số dòng lúa màu cải tiến bằng phương pháp đột biến từ các giống lúa cổ truyền ở thời điểm năm 2010. Nguồn vật liệu lúa màu cải tiến này còn hạn chế về giá trị sử dụng nhưng là tiền đề đề lai tạo ra các giống lúa màu đạt giá trị canh tác và tiêu dùng như hiện nay.

Lai tao thanh cong giong lua moi tu nguon gen lua mau co truyen hinh anh 2Tiến sĩ Đào Minh Sô, Trưởng bộ môn chọn tạo giống cây trồng, Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp miền Nam cung cấp thông tin về giống gạo Mắt rồng (SR20). Ảnh: Xuân Anh - TTXVN

Giống lúa SR20 là con lai được chọn từ tổ hợp gồm: vật liệu làm bố là một dòng lúa đỏ đột biến được phát triển từ nguồn gen cổ truyền trong nước và vật liệu làm mẹ là một dòng lúa đen thu thập ở nước ngoài. Cặp lai này được thực hiện nhằm khai thác lợi thế di truyền từ các tính trạng tốt của bố và mẹ. Công tác chọn lọc được tiến hành liên tục trong giai đoạn 2015 - 2019, xác định được một số dòng thuần lúa màu triển vọng, trong đó dòng lúa SR20 thể hiện rõ nhất về giá trị canh tác và sử dụng.

Cụ thể, SR20 thừa hưởng khá đầy đủ những ưu điểm của giống lúa bố mẹ như thời gian sinh trưởng ngắn, kiểu hình đẹp, chứa sắc tố đỏ và tím, bông chùm, năng suất cao, có ưu thế vượt trội về chất lượng so với giống mẹ (tím đen, gạo nát, cơm ướt và quá dẻo) và giống bố (đỏ, cơm khô).

Hiện nay giống lúa SR20 đã được khảo nghiệm và thử nghiệm diện rộng ở nhiều điểm tại Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long từ vụ Xuân Hè 2020 đến nay, và đã thể hiện được tính ổn định các ưu điểm như: ngắn ngày (92-96 ngày) năng suất khá (5-7 tấn/ha), chống chịu sâu bệnh tốt; đặc biệt cơm rất ngon, dẻo vừa và xốp, thích hợp đa số người dùng. Thành phẩm của giống lúa SR20 có thể là gạo xát hoặc gạo lứt đều thích hợp.

Lai tao thanh cong giong lua moi tu nguon gen lua mau co truyen hinh anh 3Khách hàng tìm hiểu thông tin sản phẩm gạo Mắt rồng. Ảnh: Xuân Anh - TTXVN

“SR20 được sản xuất từ giống lúa màu, có hàm lượng vi chất dinh dưỡng cao hơn nhiều lần so với gạo trắng, đặc biệt là chất sắt và anthocyanine ít được tìm thấy trong gạo trắng. Khác với các giống lúa màu khác trên thị trường chỉ hướng tới nhóm đối tượng nhỏ lẻ do giá cao, cách nấu cầu kỳ và quá khô hoặc quá dẻo, gạo SR20 thuộc dòng gạo đặc sản nhưng có thể được sử dụng hàng ngày như mọi loại gạo trắng thông thường nhờ có ưu điểm vượt trội về độ tơi xốp và chứa nhiều vi chất dinh dưỡng với giá cả hợp lý.”, Tiến sĩ Đào Minh Sô nhấn mạnh ưu điểm của giống gạo mới.

Theo Tiến sĩ Đào Minh Sô, ở góc độ thương mại, giống lúa SR20 đang được trồng với quy mô nhỏ tại huyện Củ Chi (Tp. Hồ Chí Minh) và huyện Trảng Bàng (Tây Ninh) và mong muốn của nhóm nghiên cứu là có thể hợp tác với các doanh nghiệp đầu tư trồng trên diện rộng để có thể đưa sản phẩm gạo có giá trị dinh dưỡng cao này đến đông đảo người tiêu dùng trong thời gian tới.

Xuân Anh

Tin liên quan

Nhật Bản phát triển giống lúa có khả năng chịu mặn

Các nhà khoa học Nhật Bản, thuộc Tổ chức Nghiên cứu lương thực và nông nghiệp quốc gia, vừa phát triển một giống lúa mới có khả năng chịu mặn, có thể giúp tăng năng suất của những cánh đồng ngập mặn.


Ứng dụng cơ hóa giảm đến 70% lượng giống lúa

Nhằm đẩy mạnh ứng dụng cơ giới hóa để trong khâu gieo sạ, sản xuất lúa theo hướng an toàn, bền vững và đạt hiệu quả cao, ngày 8/6, tại tỉnh Đồng Tháp, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tổ chức tọa đàm “Ứng dụng cơ giới hóa để giảm lượng gieo sạ trong sản xuất lúa”.


Doanh nghiệp và nhà khoa học "bắt tay" phát triển bền vững giống lúa

Chiều 24/12, tại thành phố Cần Thơ, Viện Lúa Đồng bằng sông Cửu Long và Tập đoàn Lộc Trời ký kết hợp tác chiến lược giai đoạn 2020-2025. Đây được xem là cái "bắt tay" quan trọng giữa doanh nghiệp và nhà khoa học trong phát triển giống lúa và thương hiệu gạo Việt Nam.


Vinh danh nhóm lai tạo giống lúa ST25 ngon nhất thế giới

Chiều 25/11, Ủy ban nhân dân tỉnh Sóc Trăng đã tổ chức Lễ khen thưởng và tri ân nhóm nghiên cứu giống lúa ST25 (thế hệ mới của lúa ST24), giống lúa vừa đoạt giải cao nhất trong cuộc thi Gạo ngon nhất thế giới năm 2019.



Đề xuất